Gepast nabij

Gepast nabij is: nabij zijn op een manier die rekening houdt met de context.

Ik heb moeite met de uitdrukking ‘social distancing’, ‘sociale afstand’.
Ik vind het een ongelukkig gekozen term omdat er eigenlijk fysieke afstand mee bedoeld wordt. We voelen de sociale gevolgen van die fysieke afstand natuurlijk wel. En om dat te compenseren zie ik juist veel sociale initiatieven ontstaan om elkaar te helpen. Dat wordt door de term sociale afstand slecht zichtbaar gemaakt.

Zeg gewoon wat je bedoelt denk ik dan. Want als je sociale afstand benadrukt, benadruk je ook de pijn die daarvan het gevolg is. Ik wil graag sociaal nabij zijn, met respect voor de fysieke afstand die nodig is binnen de context waarin wij ons bevinden.

Iets vergelijkbaars denk ik over de uitdrukking ‘het nieuwe normaal’.
Daar gaat het eigenlijk over gedragsnormen. Terwijl de onderliggende waarden vaak hetzelfde blijven. Normen zijn vaak vluchtiger dan waarden omdat een norm eigenlijk een strategie is om aan een waarde te voldoen. En dat kan verschillen afhankelijk van de context.

Een van die waarden is bijvoorbeeld bescherming van de gezondheid van mensen. We kiezen daarbij passende gedragsnormen - of krijgen die opgelegd. Maar die gedragsnormen kunnen dus variëren afhankelijk van de context. Zo moet je bijvoorbeeld een mondkapje dragen in publieke ruimten, maar thuis hoeft dat niet - tenzij het  een functie voor je heeft om dat wel te doen. Vroeger werd het als onbeleefd gezien als je iemand geen hand gaf bij een begroeting, hele discussie zijn gevoerd als iemand weigerde de ander een hand te geven. Tegenwoordig is een hand geven vaak juist reden voor ongemak of verontwaardiging.

Andere context, andere gedragsnormen. Dus geen nieuw normaal, maar veranderende context en daarop aangepaste (gedrags)normen.

Als de context verandert, veranderen de gevolgen van gedrag en daardoor veranderen ook de normen voor gedrag. En wat de meest passende norm dan is, dat blijft natuurlijk nog wel bron van discussie.

Gepaste nabijheid

Ik stel daarom voor om te spreken over gepast nabij.

Overweging

De maat van alle dingen
- zo die al bestaat –
is de juiste nabijheid,
inclusief de geboden afstand
van wat mét ons
en tégen ons is
niet in enige afgebakende ruimte,
niet in een vermoede
of gevreesde confrontatie,
maar in het begrip
van de buigzame,
weerbare
slijtbare
tussenruimte

Albert Bontridder
(Overgenomen uit: Intimiteit; Paul Verhaeghe, pagina 308)

Gepast nabij

In deze term komt wat mij betreft mooi tot uitdrukking dat we gericht willen zijn op elkaar en daarbij rekening houden met de context. De normen voor wat gepast is kunnen kunnen variëren maar de waarde van elkaar nabij zijn blijft.